Vietnamda beş parasız, Da Latta beni bir aile kabul etti

Filipinlerden Cebuya döndüğümde çok mutluydum. Vietnama geçecektim, uçak biletimi almıştım.

Sonra Papara meselesi patladı.

Bir anda parasız

Türkiyede Papara hesaplarıyla ilgili yaşanan gelişmeler yüzünden hesabımdaki paraya erişemiyordum. Paramın tamamı oradaydı. Hesaplar inceleme nedeniyle kısıtlanmıştı, bazıları parasına erişebiliyordu, ben erişemiyordum.

Bir anda kendimi yine parasız bulmuştum.

Neyse ki bilet alınmıştı, en azından Vietnama gidebilecektim. Oraya varınca nasıl yaşayacağımı, nerede kalacağımı bilmiyordum.

Ho Chi Minhe uçtum. İlk iş kalacak yer buldum. Normalde seyahat ederken kredi kartı kullanmamaya çalışırım ama başka seçeneğim yoktu, hosteli kartla ödedim.

Yapay zekadan yardım

Hostelin kafeteryasına oturup bilgisayarımı açtım. Aklıma gönüllü çalışma geldi.

Yapay zekadan yardım istedim. Vietnamın farklı şehirlerinde gönüllü arayan, sırt çantalılara hitap eden, sosyal ortamı olan ve kalacak yer veren hostelleri araştırmasını söyledim. Bir liste hazırladı.

İletişim bilgilerini tek tek topladım. Instagram, Facebook, e posta, telefon, WhatsApp, ulaşabildiğim her yerden yazdım.

İki yerden olumlu cevap geldi. Biri Da Latta, diğeri Kamboçyaya yakın Phu Quoc Adasındaydı.

Phu Quocdaki işletme sahibi Türk olup olmadığımı sordu. Türk olduğumu öğrenince sokakta satılabilecek bir yemek yapmamı istedi. Döner yapıp yapamayacağımı bile sordu. Benim döner tecrübem yemekten ibaret. Menemen yapabilirdim ama sokakta menemen satmak pek ticari bir fikir gibi gelmedi. Bir de sürekli gelmem için ısrar ediyordu, gitmedim.

Da Lattan gelen cevap ise çok basitti. Gel ve başla.

Kalacak yerimin olmadığını, paramı kullanamadığımı anlattım. Endişelenme, direkt gel dediler.

Ertesi gün yol kenarındaki bir otobüs firmasının ofisine girdim. Sadece nakit alıyorlarmış. Görevli bileti internet sitesinden alabileceğimi söyledi, ben de öyle yaptım.

Cebimde hâlâ para yoktu ama artık gidecek bir yerim vardı. Cebin boşaldığında dünya küçülüyor, ama içindeki iyi insanlar o zaman görünüyor.

King Kong Hostel

Ho Chi Minhden Da Lata yataklı otobüsle gittim. Uzun bir yolculuktan sonra King Kong Hostele vardım.

Burası bir aile işletmesiydi. Ha ve Han diye bir çift işletiyordu, iki küçük kızları vardı. Daha ilk günden kendimi yabancı hissetmedim. Benim gibi gönüllü çalışan, Mısır kökenli İngiliz Andrew vardı, onunla da hemen anlaştık.

İşlerim basitti. Her akşam barda çalışıyor, bazen hostelin diğer işlerine yardım ediyordum. Bir keresinde dört ranza boyamam istendi, iki gün sürdü. Barda çoğunlukla rom, buz, kola ve lime ile içki hazırlıyordum.

Ama King Kongu benim için özel yapan şey işler değildi.

Her akşam Family Dinner denen ortak bir yemek vardı. Misafirler, gönüllüler ve işletme sahipleri aynı masada yiyorduk. Hostelin sahibi öğlen yemek yapınca bana da bir tabak ayırıyordu. Aldığım bazı içeceklerin parasını deftere yazdırıyordum. Bir gün hesabıma erişip borçlarımı kapatacağımı biliyordum.

Maze Bar ve hep aynı sohbet

Kendime bir düzen kurmuştum. Aile yemeği, sonra hostel barında müzik, bilardo, oyunlar. Saat ona doğru bar kapanınca arkadaşlarla Maze Bara gidiyorduk.

Maze Bar adının hakkını veriyordu. İçerisi labirent gibiydi, birden fazla kat, yer altına inen bölümler, çatı katı. İlk gittiğimde nereden girip nereden çıkacağımı anlamadım. Birkaç kez kaybolduktan sonra ezberledim.

Bu düzen bir süre çok keyifliydi. İki İtalyan arkadaş, bir İtalyan daha, Polonyalı Filip ve gelip giden başka gezginler.

Ama zaman geçtikçe bir şey fark ettim. İnsanlar değişiyordu ama sohbetler aynı kalıyordu.

Her gün yeni biri geliyor, nereli olduğunu, ne yaptığını, nereleri gezdiğini soruyorduk. Sonra bilardo, kart, Monopoly ya da UNO. Akşam yine aynı barlar. Bir ayın sonunda artık sıkılmıştım.

Yine de orada geçirdiğim zamanı hayatımın en güzel dönemlerinden biri olarak hatırlıyorum. Tam anlamıyla parasız kaldığım bir anda bir aile beni evine kabul etmiş, yemek ve yatacak yer vermişti.

Sel

Da Lattayken Vietnamın başka bölgelerinde, özellikle Da Nang çevresinde büyük bir sel felaketi oldu. Bir gün hostel sahibi yardım etmek isteyip istemediğimizi sordu. Hiç düşünmeden kabul ettik.

Yardım malzemelerinin toplandığı bir depoya gittik. Gün boyunca kıyafetleri, yiyecekleri ve diğer malzemeleri ayırdık, otobüslere ve tırlara yükledik. Farklı ülkelerden gelmiş gezginler olarak hepimiz aynı iş için oradaydık. O günü kameraya da çektim. Yerel gazetelerde yabancı gezginlerin yardıma katıldığına dair haberler çıktı.

Bir ülkeye sadece gezmek için gitmekle orada yaşananlara bir şekilde katkıda bulunmak arasında büyük fark var.

Hue

Bir ay sonra Papara hesabım sonunda açıldı. Paramı yeniden kullanabiliyordum, yola devam etme zamanı gelmişti.

Vietnama gelen gezginlerin çoğu Da Nangı seçiyordu. Ben yüzme bilmeyen bir adam olarak sadece denize girmek için bir şehre gitmeyi çok anlamlı bulmuyordum. Haritada Vietnama bakarken Hue gözüme çarptı. Eski krallıktan kalan saraylar, kaleler, su yolları.

Üç dört gün kaldım. Sarayları ve kaleleri gezdim, sokaklarında dolaştım. Da Lattan sonra bambaşka bir Vietnamdı, daha tarihi, daha sakin. Her seyahatin olağanüstü olaylarla dolu olması gerekmiyor. Bazen bir şehrin sokaklarında dolaşmak yeterli.

Hanoi

Hueden sonra Hanoiye geçtim, yine üç dört gün kaldım. Şehir Ho Chi Minhi hatırlatıyordu. Kalabalık sokaklar, her yönden gelen motorlar, susmayan kornalar. Da Latta insanlar bana daha sakin ve nazik gelmişti, büyük şehirlerde herkes bir yere yetişmeye çalışıyor gibiydi.

En çok merak ettiğim yer meşhur tren sokağıydı. Fotoğraflarda çok ilginç görünüyordu. Gittiğimde beklediğim kadar etkilenmedim. Etraf turistle, kafeyle, fotoğraf çekmek isteyen insanlarla doluydu. Bana turistik bir gösteri gibi geldi. Yine de gidip görmüş oldum.

Hue ve Hanoide çok video çekmedim. Kameram yanımdaydı ama kaydetme alışkanlığını daha kazanmamıştım. O zamanlar gezmek, insanlarla tanışmak öncelikliydi.

Sırada Tayland vardı.

Vietnama gidecekler için bilmen gerekenler

Vize

• Türk vatandaşları Vietnama e vize ile gidiyor. 90 güne kadar kalabiliyorsun, tek girişlisi 25 dolar, çok girişlisi 50 dolar.
• Başvuru internetten, sadece resmi siteden yap, evisa.gov.vn. Çok benzeyen, iki üç katı para alan aracı siteler var.
• Genelde birkaç iş gününde çıkıyor ama ben bir ay uğraştım. Erken başvur, bilgileri pasaportundakiyle birebir aynı yaz. Tek harf hatası bile sorun çıkarabiliyor.
• Kurallar değişebiliyor, gitmeden kontrol et.

Para

• Vietnam parası dong. Sıfırlar çok, ilk günlerde kafan karışabilir, ödemeden önce iki kere bak.
• ATMlerin çoğu çekim başına ücret alıyor. Kartla öderken ya da para çekerken TL mi dong mu diye sorarsa dong seç.
• Büyük şehirlerde kart ve QR ile ödeme yaygın ama sokak yemeği, pazar ve otobüs firmalarında nakit lazım. Benim gibi otobüs ofisinde kalma, ya nakit taşı ya bileti internetten al.
• Türk hesabına güvenip tek bir yere bütün paranı koyma. Yanında ikinci bir kart ve biraz dolar olsun.

Ulaşım

• Şehir içinde Grab kullan, taksi ve motor taksi çağırabiliyorsun. Fiyat baştan belli oluyor.
• Şehirler arası en ucuzu yataklı otobüsler. Gece binersen bir gece konaklama parası da cebinde kalıyor.
• Hue ile Hanoi arasında tren de var, manzarası güzel.
• Karşıdan karşıya geçerken koşma, durma. Aynı hızda yürü, motorlar senin etrafından dolaşıyor.

SIM kart

Operatörler Viettel, Vinaphone ve Mobifone. Havalimanında pasaportunla alabiliyorsun. Viettel çekim gücü en iyisi diye biliniyor.

Gönüllü çalışma

Parasız kaldıysan ya da bir yerde uzun kalmak istiyorsan hostellere direkt yaz. Benim gibi Instagram, WhatsApp, e posta, ne varsa. Çoğu yer gönüllüye yatak ve yemek veriyor, karşılığında barda ya da resepsiyonda çalışıyorsun.

Hava

• Da Lat yüksekte, akşamları serin oluyor. Bir kapüşonlu al.
• Orta Vietnamda, Hue ve Da Nang tarafında eylül ile aralık arası yağmur ve sel dönemi. Bu aylarda gideceksen haberleri takip et.

Görülecek yerler

• Ho Chi Minh. Ben Thanh Pazarı ve Savaş Kalıntıları Müzesi.
• Da Lat. Göl kenarı, gece pazarı ve şehrin etrafındaki şelaleler. Akşam Maze Bara git, kaybolmazsan şanslısın.
• Hue. İmparatorluk Şehri, Thien Mu Pagodası ve imparator türbeleri.
• Hanoi. Eski şehir, Hoan Kiem Gölü ve tren sokağı.